Ba bhall de 'Óglaigh na hÉireann' mar dhea í Rose Dugdale

San eagrán is déanaí den sraith, Mná an IRA, léiríodh, den chéad uair gurb eol dom, go raibh malairt tuairime tagtha ar TG4 i leith ceann de na ceisteanna a thóg mé im ghearán i leith ‘Mná an IRA’.  Sa ghearán a sheol mé chuig ceannasaí agus cathaoirleach TG4 thóg mé ceist faoi úsáid an téarma “Oglaigh na hÉireann” sa ghrafaic ag tús gach eagrán den sraith ina raibh ball den IRA (seachas eagraíochtaí eile) páirteach ann.

Dúradh liom go bunúsach ná raibh ‘aon bhonn’ le mo phoinntí.

Mura raibh ‘bonn’ le mo thuairimí – agus ní mo thuairimí amháin iad a thuilleadh nó tá go leor tar éis cumarsáid a dhéanamh liom chun mo sheasamh a thréaslú liom – bhuel is deacair a mhíniú cén fath gur athraíodh an cur síos sa ghrafaic ó ‘Oglaigh na hÉireann’, ainm fhórsaí cosanta na tíre seo, go dtí an ‘IRA’ idir clár #1 agus clár #4.   D’iarr mé go ndéanfaí athbhreithniú ar na gcláracha sa sraith – níor iarr mé go ndéanfaí cínsireacht orthu faoi mar atá daoine áirithe ar cheart fios níos fearr ar a gnó a bheith acu ag cur i mo leith.  Deineadh sin, is cosúil.  Mar thoradh sin tógadh céim amháin sa treo cheart.  Níor chuathas an slí ar fad – ach ní féidir a shéanadh gur céim sa treo ceart a bhí i gceist.  Ní fheadfadh comhlacht atá stát mhaoinithe ligint don chineál sin mhí chruinneas bheith craolta faoi ainm an staisiún.  Ní fheadfainnse mar chomhalta boird ar an gcomhlacht stat mhaoinithe sin gan an pointe sin a chur faoina bhráid agus nuair ná raibh aon geilleadh ann, nó fiú aitheantas ar an gceist, an scéal sin a bhrú chun cinn.

I mo thuairim, níl aon cheart ag an IRA ‘Oglaigh na hÉireann’ a thabhairt orthu féin – in ainneoin a deirtear ar ‘Focal.ie’ nó ar wikipedia fiú.    Go deimhin ní h-aon chairde ag an nGaeilge iad an IRA – ba cheart go mbeadh sin soiléir anois tar éis don cheathrú chlár sa sraith seo bheith craolta gan focal i nGaeilge ó aon duine den cheathrar ban a raibh faoi chaibidil sna cláracha éagsúla.    Más maith liom amharc ar chláracha faoi Bhéarlóirí, amharcfaidh mé ar an BBC.

Príomh leathnach an Irish Examiner

Cé h-iad an Troika seo?  Tá bagairt/foláireamh uatha foilsithe ar phríomh leathnach an  Irish Examiner inniu,  Dar leis an scéal sin, dúirt an tAire Iompair, Leo Varadkar, an méid seo faoin rud a dúirt an buíon seo leis an Rialtas an tseachtain seo chaite:

He said the troika of EC, ECB and IMF, which is supplying Ireland’s bailout loans, had issued a stark warning to the Government about the consequences of IBRC not repaying the money.
“What they’ve said really is that: ‘It’s on your head. We don’t want you to default on these payments. It is your decision ultimately. But a bomb will go off, and the bomb will go off in Dublin, not in Frankfurt.’”

De réir mar a thuigim, beidh ar an Banc Angla Éireannach aka The Irish Bank Resolution Corporation breis is €1bn a dhíol le creidneoirí idirnáisiúnta an bhainc ar an gCéadaoin beag seo.  Roimh an 31ú Márta, beidh €3.1 billiún eile le díol.  Beidh an suim seo le díol gach bliain as seo go dtí 2031.    Is linne an Banc Angla Éireannach.  Is iad sinne a chaithfidh an éiric – nó an airgead fuascailte – a íoc as na fiacha a charnaigh an banc seo tríd an chaimiléireacht a rinne siad i dteannta le leithéidí Seán Quinn.

Go deimhin beidh ár bpáistí á íoc seo.

Sceimhlitheoireacht a thugaimse ar an léitheid seo d’iompar.  Agus anois, mar atá léirithe ag an Aire Varadkar, tá teanga is cur chuige na sceimhlitheoirí in úsáid ag an Troika seo.  Cé a shéanfadh nach bhfuil tar éis cumhacht a shealbhú sa tir seo, a bhuíochas d’Fhianna Fáil agus a gcáirde, le leabhar seic i láimh amháin agus ‘buamaí airgeadais’ sa láimh eile?

Concubhar O Liathain: For the sake of our future we must swim upstream

A revolution is brewing among parents who oppose the Government’s proposed cutbacks for small rural schools, writes Concubhar O Liathain

Éamonn Mac Niallais in éineacht leis an Taoiseach, Enda Kenny. Sa phictiur freisin tá an Aire Gaeltachta, Donncha Mac Fhionghaile agus Peadar Mac Fhlannchadh

Seo litir atá se0lta ag Guth na Gaeltachta, an eagras Gaeltachta a bunaíodh i dTír Chonaill ach anois ionadaíoch a bheag nó a mhór ar gach gaeltacht sa tír, chuig seanadóirí i dTeach Laighean a bheidh ag diospóireacht ceisteanna Gaeilge agus Gaeltachta ar an gCéadaoin, 18 Eanáir.  Creidim gur feidir liom seasamh le gach focal ann.

A Sheanadóir

Tuigim go bhfuil diospóireacht ar an Ghaeilge sa Seanad amárach agus bhí mé ag iarraidh d’aird atharraingt ar chúpla ábhar atá ag déanamh imní dúinn faoi lathair sa Ghaeltacht:

1.  Údarás na Gaeltachta:  Níl aon Príomhfheidhmeannach úr ceapaithe agus tá brú fos ag teacht ón Státchóras deireadh a chuir leis.
2.  Scoileanna beaga Gaeltachta: De bharr na ciorruithe atá a dhéanamh ar líón na muinteoirí, is é seo an chead céim ar bhothar an deiridh do na scoltacha beaga seo.  Níl aon dabht ach gurb é an polasaí atá ag an Státchóras nó na scoltacha seo a dhúnadh da reir a chéile rud a dhéanfadh dochair mór do na pobail agus don teanga ins na ceantair seo.
3.  Straitéis 20 Bliain don Ghaeilge:  níl aon rud tarlaithe ach go bhfuil coistí idir-rannach ag caint le chéile mar a bhí sular cuireadh an Straitéis le chéile.  Tá bliain imithe thart agus  níl aon rud dearfach tarluithe.  Tá deireadh le mórchuid na scéimeanna a bhí Roinn na Gaeltachta ag plé leis agus níl aon rud ina áit.
4.  COGG:  Bhí ról larnach le bheith ag COGG i cur i bhfeidhm na Straitéise 20 bliain ó thaobh an oideachais de agus bhí áit acu le bheith ar an coiste a bheadh ag deileail le seo ach níl sé sin tarluithe.  Cén fath nach bhfuil áit acu ar an gcoiste mar a bhí geallta doibh féin agus d’Údarás na Gaeltachta agus d’Fhorás na Gaeilge?  An bhfuil an Roinn Oideachais taréis cur ina aghaidh?
5.  An Coimisinéir Teanga:  Níl aon chiall leis an chomhnascadh atá molta le Oifig an Ombudsman.  D’admhaigh an Aire Stáit é féin gur seans go gcosnodh sé airgead.  Mar sin dé, cén fath go bhfuil seo a bhrú nuair nach bhfuil aon sábhailtí i gceist?
6.  MFG:tá géarghá le struchtúr úr le focas Gaeltachta leis na cláir Eorpach seo a bhainistiú.
7.  Maoiniú na nEagraíochtaí Gaeilge agus grúpaí pobail Ghaeltachta:tá éiginnteacht mór ag baint leis an bunmhaoiniú do na grúpaí seo uilig a bhéas i dtús áite ó thaobh cur i bhfeidhm na Straitéis 20 Bliain.  Caithfear reiteach sásúil a fháil ar an cheist seo go tapaidh le muinín agus dochas a thabhairt do na heagraíochtaí seo agus iad ag dúl i mbun oibre pleanála teanga mar atá leagtha amaach daofa sa Straitéis 20 Bliain.

Tá an Straitéis 20 Bliain glactha leis ag chuile pháirtí le bliain iomlán ach go foill, níl aon rud dearfach tarluithe ach amháin na rudaí diultach thuas.  Tá deis ann rudaí a dhéanamh nach mbeadh aon chostas leo ach níl seo ag tarlú, mar shampla, polasaí luath-thumoideachais iomlán  a chuir i bhfeidhm ins na bunscoltacha Gaeltachta agus ról lárnach a thabhairt do ChOGG sa choiste Oideachais dén Straitéis 20 Bliain.

Ma tá tuilleadh eolais uait ar aon cheann de na habhair seo, cur scairt orm

le meas,

Éamonn Mac Niallais,

Bhí breis is 700 i láthair ag an gcruinniú i nDún Mán Bhuí aréir

Bhí slua ollmhór, breis is 700, i láthair ag cruinniú i nDún Mán Bhuí aréir chun míshásamh phobal iarthar Chorcaí a chur in iúl i leith na gciorruithe ar scoileanna beaga tuaithe atá á mholadh ag an Aire Oideachais, Ruairí Quinn.

Sa bhuiséad bhí mír bheag sa chuid a bhain leis an Roinn Oideachais ag rá go ‘spreagfaí’ na scoileanna beaga chun comhnascadh a dhéanamh.   An bealach atá an spreagadh sin á dhéanamh go bhfuil laghdú á dhéanamh ar an gcoimheas múinteoirí/daltaí i scoileanna dhá oide, trí oide is ceithre oide.    Beidh níos mó daltaí i ngach rang.   In iarthar Chorcaí ciallaíonn sé go mbeidh droch éifeacht ar 43 scoil as 56.    Sna Gaeltachtaí tá geall leis leath na scoileanna i gcontúirt.

I mo cheantar féin, Múscraí, tá dhá scoil as seisear i gceist. I gCiarraí, tá 13 as 14 i mbaol ag na ‘treoirlínte’ nua; i nGaillimh tá 22 as 41 i gcontúirt agus i Maigh Eo níl ach trí scoil as 24 slán. I dTír Chonaill tá ocht scoil is fiche faoi bhagairt agus tá dhá scoil as an trí cinn sa Rinn ar liosta thargaidí na Roinne.

Ag an gcruinniú aréir i nDún Mán Bhuí bhí slua ann ó Chúil Aodha agus ó Reidh na nDoirí, an dhá scoil sa cheantar seo atá i gcontúirt, chun tacaíocht a thabhairt don agóid.   Ag labhairt do ag an gcruinniú, dúirt Cathal O Riada, príomh oide Scoil Chúil Aodha/Barr dInse, go mbeadh ar pobal iarthar Chorcaí agus pobail eile ar fuaid na tíre teacht le cheile agus aghaidh a thabhairt ar Bhaile Atha Cliath chun go dtuigfeadh na polaiteoirí – an Aire Oideachais is an Taoiseach sa chéad dul síos – an earráid ollmhór atá á dhéanamh.

Mheabhraigh sé don slua gurb é an tuath atá an earnáil talamhaíochta, an t-aon earnáil den gheilleagar atá ag feidhmiú go h-éifeachtach, agus nach aisteach an scéal é gur fán dtuath atá na giorruithe is géire á dhéanamh ar an bpobal.   Is é seo freisin an bagairt is baolaí do shaol na Gaeltachta agus na Gaeilge.   Cé nach dtugann na h-eagraíochtaí Ghaeilge nó ‘Gluaiseacht’ (nior giorra de lán stad) na Gaeilge seo faoi ndeara go fóill, is cosúil.

Iarthar Chorcaí a bhí ann aréir.  Tá pobail eile ar fuaid na tíre ag gníomhú agus ní fada go mbeidh aghaidh á thabhairt againn ar Bhaile Atha Cliath chun ár n-agóid a thabhairt go Geataí na Dála.  Agus go bhfoire Dia ar Theach Laighean an lá a tharlóidh sé sin….

Bhí réabhlóid san aer aréir i nDún Mán Bhuí….agus tá sé sin ag bailiú nirt.

Mícheál D. Ó hUigín - Uachtarán na hÉireann agus an t-é a chur deireadh le Mír 31. Maireann meoin Mhír 31 go fóll, i measc lucht tacaíochta an IRA

Ní raibh ann ach ceist ama.   Tar éis do Mhichael D fáil reidh le Mir 31 den Acht Chraolacháin, mír a chur cosc ar úrlabhraithe SF bheith faoi agallamh ar na meáin chraolta, tá mir nua ann a thacaíonn le cinsíreacht, cé nach bhfuil sé luaite ar aon reachtaíocht….go fóill.

Mír 32 atáim ag baiste air mar go mbionn siad siúd atá ar a shon ag maíomh as a dtacaíocht do Phoblacht na 32 contae, Sinn Féin, an Ghaeilge agus go leor ‘cúiseanna’ dá leithéid.   Duine mise atá ar shon na Gaeilge agus ar son aontú na tíre – ach ní chreidim sa ‘consensus compórdach’ a bhíonn á bhrú orainn ag dreamanna éagsúla, na ‘Facebook Republicans’ (cothrom an lae inniu den ‘barstool republican’) agus a gcáirde eile.

De bharr alt a scrígh mé don Sunday Indo, a leithéid de thréas, tá go leor á mhaíomh fúm nach bhfuil fior.   Nior iarr mé cosc ar ‘Mhná an IRA’.  D’iarr mé go leireodh sé dhá thaobh an scéil agus go dtabharfaí dúshlán do ínsínt leataobhach Rose Dugdale ar chúrsaí.

De réir an ‘Sionnach Fionn’, blagalaí a bhionn ag blagáil as Béarla, den chuid is mó,  faoin nGaeilge agus ceisteanna a bhaineann le cúiseanna ar nós Éire an 32 Contae etc, táim: “ censorious”.  San abairt céanna maíonn sé gur ionann m’alt agus:

“a reminder of the draconian days of Section 31 when a plurality of views in this nation on the conflict in the north-eastern part of the country became unacceptable,”

Ina chur síos fúm, deir sé:

Concubhar Ó Liatháin has stated on several occasions his opposition to the Official Languages Act of 2003 (which enshrines to a limited degree a level of equality between Irish and English speaking citizens) and the Language Commissioner (who oversees the fair implementation of the Act and deals with complaints by citizens in relation to its contravention by state bodies). His view is that the legislation, as currently formatted, is largely irrelevant to the needs of Irish speakers. However there is no doubting his commitment to the Irish language, and the Irish speaking communities of the Gaeltachtaí in particular, and the breadth of his vision for TG4 in the coming decades is both impressive and welcome. However in airing this public criticism of TG4 in a notoriously anti-Irish newspaper Ó Liatháin has done the Irish language station or the cause of the Irish speaking communities of Ireland no favours. Such views should have been made internally on the board of management of TG4, and with whatever vigour Ó Liatháin felt necessary. If that failed to meet his satisfaction then a resort to a public statement on the issue would have been understandable.

Dar liomsa is ionann agus cinsireacht an chaint seo nach n-abróinn faic faoi mo mhothúcháin i dtaobh an chláir, Mná an IRA, seachas taobh istigh de seomra boird TG4.   Ní bheadh aon brí le fanúint i mo thost go dtí lár mí Feabhra, nuair a bheidh an chéad cruinniú eile ann,  nó bheadh an sraith criochnaithe!  Ní raibh fonn orm go mbeadh m’ainm luaite le bolscaireacht neamhleithscéalach den tsort a bhí i Mná an IRA agus mar sin scrígh mé blag faoi anseo. As sin a d’eascair an t-alt sa Sindo.

Is é an peaca is mó, gan amhras, go raibh m’alt san Sunday Independent. Dar leis An Sionnach Fionn, is ‘ a notoriously anti-Irish newspaper’ an Independent.  An é seo an Independent céanna a bhionn ag foilsiú agus ag dáíleadh ‘Foinse’ gach seachtain, gan deontas ó Fhoras na Gaeilge?    Dá mbeadh gach Roinn Rialtais is comhlacht stáít atá ceangailte faoi Acht na dTeangacha Oifigiúla chomh ‘anti Irish’ leis an Independent, bheadh an tír Gaelaithe ar fad!   Gan amhras táim tar éis TG4 a mholadh in altanna eile san Independent – ach is beag aird a fuair na h-altanna sin! 

Gan amhras tá roinnt eile atá ag nochtadh a dtuairimí i mo leith ar shuíomh an Independent.   Ceapann siad gur ábhar grinn m’ainm.  Iad san atá ag cosaint TG4 ar íonsaí uaimse!  A leithéid de chacamas.

• Jim_O_Mahoney

  I can’t get over the author’s name, is he from Klingon home world by any chance?
• 
  James Mulvaney

  No I’d image he’s trinity educated and from D4! Might as well be from the Klingon home world though in fairness for all he know’s about our history.
  Good on TG4 for having the balls to tell the truth, no more, the archive footage doesn’t lie lads…
• Jimmy

  I think he is a first cousin of Gobnait O’Lúnasa.

  Jim_O_Mahoney

I couldn’t stop laughing when I saw that name, oh dear… How does Concubhar O’Liathain translate into English?

However in airing this public criticism of TG4 in a notoriously anti-Irish newspaper Ó Liatháin has done the Irish language station or the cause of the Irish speaking communities of Ireland no favours….As it is this alleged controversy will simply add more fuel to the campaign by the Anglophone zealots in our political and media establishments to close TG4, and while Concubhar Ó Liatháincannot be accused of creating the controversy in the first place he has certainly not helped in dampening it down.

A léithéid d’áibhéil.   Más amhlaidh gur féidir TG4 a dhúnadh de bharr alt atá scrite agam, bhuel, bhí an staisiún i ndroch áít ar aon nós.  Ach tá’s ag an saol nach bhfuil sin fíor.  Scrígh mé alt ag caineadh chláir.  Nior thit an spéir.  Go deimhin fuair TG4 go leor poiblíocht mar gheall air agus níl rud ann agus droch phoiblíocht deirtear.    Má tá éinne ag tabhairt ármlóin do lucht ionsaithe TG4 is é an t-é a choimisiúnaigh an sraith seo, an BAI a mhaoinigh é agus na léiritheoirí as ucht a léiriú leataobhach.  Má tá éinne ag tabhairt údar do lucht íonsaithe na Gaeilge/TG4 bheith ag baisteadh ‘An Phoblacht TV’ ar an staisiún, is iad na daoine sin atá á dhéanamh.

Concubhar Ó Liatháin may undoubtedly abhor those who treat Irish speakers as second class citizens but judging by the reaction to his article he has given them plenty of ammunition to do so in the future including a new name for TG4 that is now spreading amongst the extreme edges of the Anglophone media and online community in Ireland: “An Phoblacht TV”.

Deirtear go bhfuil daoine ag iarraidh go n-éireoinn as Bhórd TG4.   Seachas ‘Poblachtóirí Facebook’ agus cancráin eile níl a fhios agam cé atá chomh buartha faoi m’alt.  Níl sé i gceist agam beart a dhéanamh de réir na h-ainniseoirí úd.  Tá go leor déanta agam ó chuaigh mé ar bhórd TG4.  Táim ag déanamh birt de réir briathair, de réir mar a thug mé le fios nuair a bhíos ós comhair an Chomhchoiste Oireachtais i 2010 agus mé á cheapadh ar bhórd TG4 tar éis comórtas phoiblí.    Tá go leor fós le déanamh agam.

Is mise guth an phobail ar bhórd TG4.  Mise an t-é a cheap Teachtaí Dála agus Seanadóirí le bheith im ionadaí phoiblí.    Táim chun labhairt amach de réir mo choinsias ar chúrsaí a bhaineann leis an staisiún agus mura réitíonn sin le daoine, bhuel, sin a bhfadhb. Ní fadhb liomsa é.